Categorie: uitgelicht

Heb je te maken met verlies, trauma of ander verdriet? Dit is wat ik je wil zeggen

In dit artikel: de vijf adviezen tijdens verlies, trauma en ander verdriet. Deze tips hebben mij het meest geholpen!

Hoe doe je dat? Hoe hou je het vol? Het zijn vragen die ik regelmatig heb gesteld aan anderen (bijvoorbeeld aan moeders van een kind met een beperking). Als je leven overhoop gegooid is, klamp je je maar al te graag vast aan tips en adviezen die íets van beterschap beloven. Inmiddels krijg ik zelf steeds vaker dat soort vragen. In dit artikel: vijf adviezen bij verlies, trauma en ander verdriet. Dit zijn de tips die mij het meest hebben geholpen om (te proberen) het leven te accepteren, hoe het ook loopt.

Je kunt alleen jezelf veranderen

Allereerst ga ik je uit de droom helpen. In negen van de tien gevallen wordt ‘het’ (wat dat bij jou ook is: het verlies van een dierbare, een onverwachte wending bij het krijgen van een kind, een gebroken hart, een ziekte of aandoening) niet beter. De factor die jou nu het leven zuur maakt, blijft gewoon zoals ‘ie is. ‘Het’ kun je niet veranderen, jezelf wél. Zoek het dus in jezelf.

Een voorbeeld: de hersenbeschadiging van mijn kind, en cerebrale parese als gevolg, kan ik niet veranderen. Ik kan wel veranderen hoe ik hiermee omga. Ik kan veranderen hoe ik kijk naar het leven met beperkingen. Ik kan besluiten waar ik me op focus (Op haar hersenbeschadiging? Of op haar kwaliteiten? 100 % focussen op mijn dochter? Of dat soms loslaten en me focussen op mezelf?). Ik kan zorgen dat de elementen in het leven waar ik wél controle over heb, nu zo goed mogelijk lopen (werk, voeding, huis, revalidatie, etc.) Want onzekerheid hebben we momenteel al genoeg!

Probeer je nergens aan vast te klampen. Dit is hét moment om je eigen pad te volgen

Ik maakte me hier zelf regelmatig schuldig aan: vastklampen. Of je je nu vastklampt aan je partner, een of andere professional, een arts, diagnose, prognose, de ervaringen van een ander, een religie of filosofie: vastklampen is niet handig. Niets en niemand heeft de waarheid in pacht. Iedere situatie en ieder persoon is anders. Sorry, maar je moet het wiel dus helemaal opnieuw en voor jezelf uitvinden.

Door jouw verlies, trauma of ander verdriet heb je nu juist op een harde manier geleerd dat niets blijvend is. Alle situaties, wezens, omstandigheden en zelfs dna-cellen zijn altijd en eeuwig in verandering. Jezelf door iets of iemand laten inspireren is dus helemaal oke. Vastklampen kun je, als je dat nodig hebt, tijdelijk doen. Maar weet dat je op een gegeven moment moet loslaten, proberen, vallen en weer opstaan. Dit is hét moment om je eigen pad te volgen.

Let op je gezondheid

Na de eerste weken van ongeloof en, let’s be honest: pure depressie, wist ik dat ik mijn leven moest veranderen. En ik had direct het gevoel dat ik bij de basis moest beginnen: mijn voeding. Het heeft heel lang geduurd voor ik eindelijk iets met die gedachte ging dóen. Eigenlijk ben ik daar pas net mee bezig; ik heb inmiddels een orthomoleculair voedingsdeskundige in de arm genomen.

Dat gezonde voeding belangrijk is, weet iedereen. Maar in tijden waarin je veel van jezelf vraagt (fysiek of mentaal) is het éxtra belangrijk. Charlotte Labee schrijft over belangrijke voeding voor je brein. Ik raad je aan om haar te volgen en haar boek te lezen. Met voeding kun je, onder andere, je mindset veranderen.

Leer jezelf te uiten (op jouw manier)

Stress, verdriet, zorgen en negatieve gedachtes moeten eruit. Ik doe dat door te schrijven, en ik denk dat schrijven voor heel veel mensen een geschikt middel kan zijn om je gedachtes te ordenen, analyseren en los te laten. Maar niet iedereen is goed met woorden.

Misschien helpt praten met een psychotherapeut je op de been. Of lucht je je hart door te schilderen, fotograferen, kleien of iets anders creatiefs. Sporten of bewegen helpt ook. De mogelijkheden zijn eindeloos. Ga op zoek naar die activiteit/bezigheid die jou lichter laat voelen. Dan weet je dat je goed bezig bent.

Zoek gelijkgestemden

Het heeft bijna een jaar (!) geduurd voor ik het lef had om me aan te melden bij een Facebookgroep voor ouders van een kind met cerebrale parese. Ik vond het te heftig, was er nog niet aan toe, en was bang voor de confrontatie. Nu ben ik inmiddels al een paar maanden lid en het heeft me zo ontzettend veel gebracht. Alleen al de wetenschap dat ik niet alleen ben is, voor mij, goud waard. Probeer uit of jou dat ook helpt en zoek online of offline lotgenoten op.

Ga mediteren

En dan…. het kon natuurlijk niet ontbreken: mediteren. Het is inmiddels bijna een cliche maar het is waar. Focus je 10-15 minuten per dag op je ademhaling of doe een geleide meditatie. Zing desnoods een mantra (voelt suf, is het niet).

Ik heb me hier in het begin van ‘mijn proces’ lang tegen verzet. Wat ging een meditatie nou voor verschil maken? Werd mijn dochter er beter van? Loste ik er mijn problemen mee op? Maar ik merk nu dat het me rust geeft, dat het mijn concentratie verbetert, dat ik beter aanvoel wat ik nodig heb of wat ik ergens van vind. Allemaal belangrijke factoren die het leven nét even wat makkelijker maken. Dus, mijn advies; ga op dat kussentje zitten. De app Insight Timer is een fijne app vol (geleide) meditaties.

O ja! En dan nog iets. Een vriend van me kreeg, toen hij zelf te maken had met een groot verlies, zo’n mooie tip. Een vrouw zei tegen hem: “Je maakt nu iets vreselijks mee. Maar bedenk je dat je altijd een keuze hebt hoe je hiermee omgaat. Laat je het iets vreselijks zijn – of maak je er het beste van?” Ik denk daar nog dagelijks aan.

Heb je een vraag? Stel ‘m hieronder in de reacties. Je mag me ook altijd een mailtje sturen: info@lettersandlatte.blog. Ik ga daar, uiteraard, vertrouwelijk mee om.

Mijn ervaring met EMDR-therapie

In dit artikel lees je alles over mijn ervaring met EMDR-therapie

Ik kijk twee keer per maand naar een mevrouw die haar vinger voor mijn ogen beweegt. Mijn ogen gaan als bij een tenniswedstrijd heen en weer, van lichts naar rechts, van rechts naar links. Het voelt als het meest onnuttige uurtje in mijn agenda, maar het is gek genoeg het enige dat ervoor zorgt dat ik me wat beter voel. En ik ben niet de enige die baat heeft bij EMDR bij traumaverwerking. In dit artikel: alles over mijn ervaring met EMDR, en een klein stukje theorie.

Let op: in dit artikel beschrijf ik puur en alleen mijn ervaring met EMDR. Ik ben ervaringsdeskundige, maar geen arts of therapeut. Als je vragen hebt over hoe ik EMDR heb ervaren, ben je bij mij meer dan welkom. Maar als je wil weten of EMDR ook iets voor jou is, of op zoek bent naar een goede EMDR-therapeut, raad ik je aan om dit na te vragen bij je huisarts.

EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing) is een therapie voor mensen die last blijven houden van een traumatische gebeurtenis. De meeste mensen verwerken een trauma op eigen kracht, maar soms kom je er zelf niet overheen en blijf je last houden van angsten, herinneringen, nachtmerries, of herbelevingen. Dat heet PTSS (posttraumatische stress- stoornis). Mogelijk ken je het voorbeeld van soldaten die uit een oorlogssituatie komen. Eenmaal veilig in eigen land kunnen ze geen hard geluid meer aanhoren zonder in gedachten ‘terug te schieten’ naar het oorlogsgebied.

Dat ‘terugschieten’ (herbeleven van het trauma) doe ik ook nog regelmatig. Niet door een hard geluid of iets dat lijkt op een oorlogssituatie: bij mij is een arts, ziekenhuis, wachtkamer of groot televisiescherm een trigger om me terug te brengen naar ‘het gesprek’ met de kinderarts – toen mijn dochter amper 3 dagen oud was.

Vinger

Dan de prangende vraag: waarom die vinger die voor je ogen heen en weer beweegt? What’s up with that? Het zit zo: tijdens een EMDR-sessie vraagt de therapeut je om terug te denken aan de betreffende gebeurtenis. Het is dan dus juist de bedoeling dat je teruggaat, met alle gevoelens, gedachten en beelden die daarbij horen. Ondertussen krijg je een ‘afleidende stimulus’ (in mijn geval dus een bewegende vinger voor mijn ogen, maar het kan ook een geluid zijn).

Die afleiding stimuleert het natuurlijk verwerkingssysteem. Je brein (werkgeheugen) moet zich namelijk bezighouden met de traumatische herinnering, én met het volgen van de vingers van de therapeut. Doordat deze twee taken allebei veel energie vragen, is er simpelweg geen ruimte meer voor de volledige levendigheid van de herinnering. Oftewel: EMDR is een van de weinige voorbeelden in het leven waarin het wél goed is om druk te zijn 😉

Mijn ervaring met EMDR

Mijn ervaring met EMDR-therapie is dat het werkt. Het is niet het wondermiddel waar ik op had gehoopt. Ik ben nog niet helemaal verlost van mijn herbelevingen, maar ze komen duidelijk minder vaak voor en zijn ook minder heftig. Waar praten, mediteren, yoga, wandelen en helende stenen (als je wanhopig bent probeer je alles) niet helpen, helpt EMDR bij mij wél.

Toch zijn alle andere voorbeelden wel wat fijner om te doen… Ik vind EMDR alles behalve fijn. Het is moeilijk, vermoeiend en zwaar om steeds te moeten terugkeren naar een situatie waar je juist vanaf wilt. Na een uurtje yoga ga ik fluitend naar huis; na een sessie EMDR ben ik gesloopt. Gesloopt, terwijl ik eigenlijk juist ‘gefixed’ ben. De wonderlijke tegenstellingen van EMDR (en het leven) 🙂

Dit klinkt suf, maar lezen is écht goed voor je (ik heb het herontdekt)

Lezen is goed voor je. Lees hier waarom.

Na een pauze van, ik durf het bijna niet te zeggen maar het waren jaren (!), heb ik sinds kort het lezen herontdekt. Gek, want met een eigen business en twee kleine kinderen (waarvan een met extra zorg), heb ik het drukker dan ooit. Toch merk ik dat ik steeds vaker weer naar een boek grijp. We zijn zélfs (met het hele gezin) lid geworden van de bieb!

Ik merk dat het lezen een steeds grotere rol in mijn leven begint in te nemen. Ten eerste ben ik, op een ander level, gaan inzien hoe belangrijk het is om te kunnen lezen en schrijven. Toen Max net geboren was, dacht ik veel na over haar toekomst met beperkingen. En ik besloot al snel dat ik haar altijd zou stimuleren om te lezen. Net zoals ik dat doe bij mijn oudste dochter.

Want, beperkingen of niet, door te lezen kun je zo veel (‘A reader lives a thousand lives before he dies’). Je leert je fantasie in te zetten. Je leest over de meest bijzondere plekken. Je leert mensen kennen. Je doet kennis op. Je verbetert je concentratie. Je neemt tijd voor jezelf. Je ontdekt wat je interessant vindt, en waar je voor staat in het leven.

En terwijl ik er in ons drukke bestaan voor zorg dat we tweewekelijks naar de bieb gaan, zorgen de boeken die ik in huis haal voor mij. Ze geven me de troost en rust die ik nodig heb. En soms een inspiratieboost. Of een schop onder de kont. En heel vaak geven ze me mooie inzichten waar ik mee verder kan.

Enfin. Dit is geen door de bieb gesponsord bericht. Het is gewoon mijn tip aan mijn dochters, en aan jou, jullie, aan iedereen: ga lezen.

8 redenen om vanavond nog te beginnen aan een (nieuw) boek:

  • Lezen is makkelijk. Behalve zorgen dat je een boek in huis hebt hoef je er verder vrij weinig inspanning voor te leveren. In tijden dat het leven al extra inspanning van je vraagt, is dat een welkome bijkomstigheid 🙂
  • Het is het perfecte excuus voor ‘comfort things’ zoals een warm dekentje, een kop thee of (what the hack) een kop warme chocolademelk. Met wierook en kaarslicht maak je het helemaal af.
  • Lezen zorgt voor nieuwe inzichten. Niet alleen door het boek dat je leest, ook het lezen zelf zorgt ervoor dat je hersenen ‘out of the box’ denken.
  • Als je net zo’n letterliefhebber bent als ik, zul je erachter komen dat mooie woorden, perfect geformuleerde gevoelens en zinnen waar de emotie vanaf druipt je enorm kunnen troosten. Ook al snotter je er een pak zakdoekjes bij weg.
  • Lezen zorgt ervoor dat je even, al is het maar even, niet met je eigen shit bezig bent. Echt, iedere minuut ‘vrij’ van zorgen is een enorme winst. Ga lezen.
  • Lezen verbetert je concentratie. Want je brein is eindelijk eens niet met dertig dingen tegelijk bezig (note: wel je telefoon wegleggen).
  • Door een boek te lezen voor het slapen gaan, slaap je beter en sneller.
  • En wat ik hierboven allemaal heb opgeschreven, is ook nog eens wetenschappelijk aangetoond. De University of Sussex ontdekte bijvoorbeeld dat het stresshormoon met 68% was gedaald na slechts zes (!) minuten lezen.

Heb ik je geïnspireerd om weer eens een boek open te slaan? Zo ja, hier houd ik een lijst bij vol boeken die ik heb verslonden. Misschien zit er iets interessants voor je bij.

Zelf een boekentip? Ja, ik wil! Laat het me weten in de comments. 🙂

Self care. Maar dan echt.

Ligt het aan de Google en Instagram algoritmes die mij beter kennen dan ik zou willen, of worden jullie ook omvergeblazen door advertenties met self care tips en trainingen?

Ik kan geen website, app of mail openen of het gaat over self care. Blijkbaar zijn we allemaal toe aan meer tijd en aandacht voor onszelf. We hebben het druk, krijgen een shitload aan informatie te verwerken, en vragen op alle gebieden veel van onszelf. Zéker als je ook nog eens te maken hebt met verdriet, angst en stress. Dan is zorgen voor jezelf (self care) extra belangrijk.

Mijn gezin en ik kregen het afgelopen jaar flink wat te verduren. Zorgen stond dag in dag uit bovenaan mijn takenlijstje. Het verzorgen van mijn twee kinderen, de huisdieren en het draaiende houden van het hele huishouden. Daarnaast maakte ik me zorgen. Non-stop. Zorgen om de toekomst van mijn jongste dochter, zorgen om hoe mijn gezin dat zal overleven, zorgen om hoe het er allemaal uit zal zien.

Na zo’n jaar schreeuwt mijn lijf nu om aandacht. Ik merk het aan mijn toenemende migraine-aanvallen, mijn stijve spieren, mijn conditie, mijn humeur, hormonen, huid en mijn weerstand. En na een jaar zo aanmodderen weet ik nu: een glas wijn gaat dit niet oplossen (I’ve tried). Ook Netflix, een bubbelbad, dagje sauna en een pedicure niet.

Hoewel de gemiddelde Insta-advertentie je anders doet vermoeden, is self care géén quick fix. Het is méér dan jezelf omringd door lotusbloemen laten masseren, maandelijks een manicure nemen, of een avondje shoppen. Sterker nog: het is, volgens mij, iets heel anders.

Self care betekent zorgen voor jezelf. Door goed voor jezelf te zorgen, kun jij je beste zelf zijn. Jouw gezonde, ontspannen, energieke, gelukkige zelf. Netflix haalt niet het beste in jou naar boven. Een reep chocola ook niet.

Echte self care is sporten (ook al heb je er geen zin in). Meer groenten eten. Professionele hulp zoeken als je dat nodig hebt. Mediteren (hoe oncomfortabel je ook op dat rotkussen zit). Self care is je financiën eindelijk eens regelen. Vitamines nemen. Calorieën tellen. Op tijd naar bed gaan. Je telefoon wegleggen.

Self care is de tijd voor jezelf nemen. Dus ook voor je verdriet of angst. Het moraal van dit verhaal? Self care is, eigenlijk, helemaal niet zo leuk. Het heeft verdomd veel weg van een (schoon)moeder die zegt dat je teveel suiker eet en een buikje krijgt. Ze is irritant, maar het is waar… je kunt niet zonder haar.

Ondertussen… (wordt Max bijna 1!)

Max wordt een jaar

‘Wat is ze groot geworden, zeg!’ zeggen veel moeders op de school van Lela als ze een vrolijke blik werpen in de Maxi-Cosi die ik iedere ochtend weer meesleep. Ze hebben gelijk, Lela’s ‘kleine zusje’ wordt steeds meer dreumes en steeds minder baby.

Hoewel ik dat ook zie (ik moet inmiddels kleding in maat 80 kopen, haar tanden (!) poetsen en haar haren kammen) blijft ze in mijn ogen nog zo klein. In mijn ogen zijn we nog helemaal niet toe aan haar eerste verjaardag. In mijn ogen is het veel te snel morgen, 4 september, de dag waarop ze één wordt.

Haar eerste jaar. Een jaar dat begon op de intensive care; niet zoals ik het me met mijn zwangere buik had voorgesteld. Slangetjes, ademondersteuning, een ‘Billy-blanket’ en een sonde hoorden er niet bij. De kinderarts met haar ernstige gezicht ook niet. En zeker de witte vlekken op de MRI-scan waren niet gepland.

Het was een chaotisch jaar. Vol verdriet, rouw, doktersafspraken en diagnoses. Vol fysiotherapie, zorgen voor de toekomst en ‘wat als’-vragen. Googelen naar alternatieve therapieën. Ervaringen lezen van andere ouders. En ondertussen maar hopen. Hopen dat ze zich ondanks de cerebrale parese goed ontwikkelt. Dat de arts het mis had. Met haar ‘kasplantje’ en ‘op alle gebieden gehandicapt’.

En dat had ze, weten we ondertussen. We weten dat Max zelf kan eten, drinken, spelen, kletsen en lachen. Dat ze contact maakt en dingen snapt zoals ieder ander kind. Dat ze kan omrollen. Dat ze bijna zelf kan zitten. Dat ze probeert te tijgeren. Dat ze het geweldig vindt als je op haar buik blaast, of als je ‘kiekeboe’ speelt. Dat ze het liefst iedere dag wil zwemmen. Dat ze dol is op haar vader en moeder maar dat ze een échte held heeft: een grote zus die altijd voor haar klaarstaat. Die haar ‘liefie’ noemt. En die dagelijks zingt dat ze zoveel van haar houdt.

Ondertussen leven we dus maar gewoon door. En houden we maar gewoon van elkaar. Met taart, ballonnen en slingers, want kleine Max wordt morgen één jaar.